Χριστίνα Κουντουριώτη (Θ.Ε.Α.): Παρά την πρωτοφανή ύφεση, η κουλτούρα των start ups έχει καταφέρει να ανθίσει!

Δεν πρόκειται για μια «περαστική μόδα», μας λέει.

Κείμενο: Παναγιώτης Λουκάς

Θερμοκοιτίδες ,επιχειρηματικοί επιταχυντές είναι ορισμένες από τις έννοιες που έγιναν γνωστές στην Ελλάδα τα τελευταία 5-6 χρόνια. Αρκετοί τις  έχουν ακούσει, αλλά και πάλι το τι είναι, τι προσφέρουν , ποια είναι τα οφέλη στο να συμμετάσχεις σε αυτές , δεν είναι ξεκάθαρο. Λίγοι ξέρουν ότι υπάρχουν και Θερμοκοιτίδες που η συμμετοχή σε αυτές είναι δωρεάν-με βάση ορισμένα κριτήρια-.  Το έργο «Θερμοκοιτίδα Υποστήριξης Νεοφυών Επιχειρήσεων στο Δήμο Αθηναίων» (Θ.Ε.Α.) αποτελεί μία από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες του Ε.Β.Ε.Α. για την οικονομική και κοινωνική ανάκαμψη του μητροπολιτικού δήμου της Αθήνας, καθώς η στήριξη νέων επιχειρηματιών αποτελεί τη βάση για την αναγέννηση της επιχειρηματικότητας. Αναπτύχθηκε από το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών και εντάσσεται στο χρηματοδοτούμενο από το ΕΣΠΑ πλαίσιο του αναπτυξιακού προγράμματος «Έργο Αθήνα», που υλοποιείται από τον Δήμο Αθηναίων. Για την (Θ.Ε.Α.) μιλήσαμε με την Χριστίνα Κουντουριώτη. Διαβάστε τα όσα ενδιαφέροντα είπε στον Παναγιώτη Λουκά.

 

Οι Θερμοκοιτίδες είναι τυποποιημένοι χώροι οι οποίοι δημιουργούνται για να παρέχουν ένα περιβάλλον που προσφέρει κοινές υποδομές και ειδικές υπηρεσίες, για ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα διευκολύνοντας το ξεκίνημα και την ανάπτυξη νέων καινοτόμων επιχειρήσεων, οι οποίες στη συνέχεια μετακινούνται σε δικούς τους επαγγελματικούς χώρους και τη θέση τους στη Θερμοκοιτίδα καταλαμβάνουν άλλες νεότερες  επιχειρήσεις. Με αυτό τον τρόπο επιτυγχάνεται η μείωση του κόστους, η μείωση του χρόνου έναρξης λειτουργίας, η δικτύωση των επιχειρήσεων και η ανάπτυξη συνεργιών.
 Βασική υπογράμμιση, αποτελεί το γεγονός ότι οι Θερμοκοιτίδες, δεν έχουν κερδοσκοπικό χαρακτήρα.
Επίσης η μορφή μιας Θερμοκοιτίδας καθορίζεται από ένα συνδυασμό των παρακάτω βασικών παραγόντων:
-Των αποτελεσμάτων που αναμένει από τη λειτουργία της
-Των μορφών της βοήθειας που παρέχει στις επιχειρήσεις – ενοίκους της
-Των κύριων πηγών χρηματοδότησής της.

 Οι Θερμοκοιτίδες έχουν ως βασικό στόχο την προώθηση των καινοτομιών οι οποίες οδηγούν σε επενδύσεις μέσω της παρεχόμενης βοήθειας προς τις νεοϊδρυόμενες (start up) επιχειρήσεις που εγκαθίστανται σε αυτές.
Οι επιχειρήσεις αυτές, κατά κανόνα, αντιμετωπίζουν διάφορα προβλήματα κατά την έναρξη της δραστηριότητάς τους, τα οποία ποικίλουν ανάλογα με το ακριβές αντικείμενο κάθε μονάδας και το περιβάλλον (αγορά) στο οποίο δραστηριοποιείται.
Οι βασικές ανάγκες και τα προβλήματα που προσπαθούν να αντιμετωπίσουν οι θερμοκοιτίδες για λογαριασμό των επιχειρήσεων – ενοίκων τους, είναι:
•    το υψηλό αρχικό κόστος επένδυσης της καινοτομίας
•    η έλλειψη πρόσβασης σε  πηγές κεφαλαίων
•    η ανεπαρκής πληροφόρηση αγοράς και τεχνικής πληροφόρησης  (τεχνογνωσίας)
•    η αδυναμία διοίκησης και οργάνωσης
•    η αδυναμία της αποταμίευσης ολόκληρης ή μέρους της υπεραξίας που θα προκύψει από
     την καινοτομία
•    η αδυναμία διατήρησης και επέκτασης των όποιων ανταγωνιστικών πλεονεκτημάτων
•    η έλλειψη ορίζοντα προγραμματισμού
•    η έλλειψη εκτίμησης του επιχειρηματικού κινδύνου
•    η δυσκολία πρόσβασης στη νέα τεχνολογία

 

Οι Θερμοκοιτίδες εκτός από τον οικονομικό ρόλο που διαδραματίζουν, έχουν και την παρακάτω κοινωνική διάσταση :
•    Επιτρέπουν την ίδρυση και δραστηριοποίηση επιχειρήσεων με καινοτόμες οργανωτικές δομές, όπως για παράδειγμα τη δημιουργία επιχειρηματικών ευκαιριών μέσα από ένα  δίκτυο αυτοδιοικούμενων επιχειρήσεων
•    Επιτρέπουν τη δημιουργία επιχειρήσεων από κοινωνικές ομάδες που δεν έχουν πρόσβαση σε χρηματοδότηση ή εξειδικευμένο management.
•    Δραστηριοποίηση σε αυτές Ατόμων με Αναπηρία (Α με Α)
•    Εκμεταλλεύονται εναλλακτικές στρατηγικές που προσεγγίζουν μη παραδοσιακές τεχνολογικές εφαρμογές για να δραστηριοποιήσουν προϊόντα, αναζητώντας νέο αγοραστικό κοινό σε αντίθεση με τις παραδοσιακές εφαρμογές που δίνουν έμφαση σε λύσεις που ελαχιστοποιούν τα παραγωγικά κόστη
Τέλος σύμφωνα με τη διεθνή εμπειρία η επιτυχία μιας Θερμοκοιτίδας σχετίζεται με τους παρακάτω βασικούς παράγοντες όπως :
•    Η υποδομή που δεν αποτελείται μόνο από την κατάλληλη κτιριακή εγκατάσταση, αλλά και από ένα σύστημα υπηρεσιών και παροχών που στηρίζει ουσιαστικά τους ενδιαφερόμενους νέους επιχειρηματίες
•    Η άσκηση της διοίκησης που πρέπει να γίνεται με βάση συγκεκριμένο επιχειρηματικό σχέδιο, στρατηγική και μεθόδους σαφώς καθορισμένες που να διασφαλίζουν τη βιωσιμότητα της μονάδας
•    Η γειτνίαση και συνεργασία της Θερμοκοιτίδας με το κατάλληλο πανεπιστημιακό ίδρυμα για το σκοπό διευκόλυνσης μεταφοράς γνώσεων και ανθρώπων
Η ταυτόχρονη ύπαρξη των παραγόντων αυτών είναι αναγκαία προϋπόθεση για την επιβίωση των Θερμοκοιτίδων, κυρίως αν ληφθεί υπόψη και ο συνήθως μη κερδοσκοπικός χαρακτήρας τους  ως ειδικού αναπτυξιακού θεσμού.


Σύμφωνα με άρθρο που δημοσιευθηκε στην εφημεριδά Ημερισία και το αναδημοσιεύουμε,  πρωταγωνιστές στο νέο αναπτυξιακό μοντέλο της χώρας είναι οι νεοφυείς επιχειρηματίες, καθώς το 2010 ιδρύθηκαν 16 νεοφυείς επιχειρήσεις (start ups) και ο αριθμός αυτός σχεδόν δεκαπλασιάστηκε το 2013. Αντίστοιχη είναι και η αύξηση στα κεφάλαια που επενδύθηκαν σε start ups στο διάστημα αυτό. Συγκεκριμένα, το 2013, το ύψος της επένδυσης έφτασε τα 42 εκατ. ευρώ, 80 φορές μεγαλύτερο σε σύγκριση με το 2010, που ήταν μόλις 500.000 ευρώ.
Στο σύνολο του 2013, 30 εταιρείες έλαβαν επενδύσεις. Συγκεκριμένα, οι εταιρείες τεχνολογίας έχουν λάβει περίπου το 50% της συνολικής επένδυσης για το 2013. Στην κλαδική κατάταξη, στη δεύτερη θέση βρίσκονται οι χρηματοοικονομικές υπηρεσίες. Ακολουθούν με μικρότερα ποσοστά τα media, τα αγροτικά προϊόντα και τρόφιμα, ο τουρισμός, η εκπαίδευση και η ψυχαγωγία. Είναι, επίσης, χαρακτηριστική η έλλειψη επένδυσης σε κλάδους με μεγάλη δραστηριότητα, όπως το ηλεκτρονικό εμπόριο, η υγεία και η ενέργεια. Να σημειωθεί ότι το 50% των start ups που έχουν δημιουργηθεί από το 2010 μέχρι σήμερα είναι mobile apps αποτυπώνοντας μια σύγχρονη και διεθνή τάση που έχει επηρεάσει πολύ τη συγκεκριμένη αγορά. Επιπλέον, με βάση τα χαρακτηριστικά και τις προοπτικές στην Ελλάδα, το 25% των επιχειρήσεων φαίνεται να μπορεί να αναπτυχθεί σημαντικά, δημιουργώντας θέσεις εργασίας και προστιθέμενη αξία.
Ο αυξημένος αριθμός επιχειρήσεων συνδέεται και με την αύξηση των οργανισμών στήριξης των νέων επιχειρηματιών, όπως συνεργατικοί χώροι και incubators καθώς και των διαγωνισμών, εκδηλώσεων και άλλων πρωτοβουλιών με στόχο τη στροφή προς την επιχειρηματικότητα και τη χρηματοδότηση των νέων εγχειρημάτων.
Υπολογίζεται ότι η αναλογία οργανισμών και επιχειρήσεων σήμερα είναι 1 προς 5. Η πρόοδος που έχει συντελεστεί είναι πολύ σημαντική με αυξημένο αριθμό επιχειρηματικών προσπαθειών και ένα περιβάλλον να διαμορφώνεται σταδιακά για να τις βοηθήσει να αναπτυχθούν. Είναι αναγκαίο, όμως, να γίνουν συστηματικότερες προσπάθειες και να επεκταθεί η χρήση έξυπνων χρηματοδοτικών εργαλείων και σε κλάδους που η χώρα διαθέτει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και ευκαιρίες για επιχειρηματική δράση.
Πρέπει να αναδειχθούν τα επιτυχημένα παραδείγματα επιχειρηματιών για να λειτουργήσουν σαν πρότυπα και να υποστηριχθούν ενεργά οι εταιρείες που έχουν τις προϋποθέσεις για ανάπτυξη και δημιουργία θέσεων εργασίας.


Η ΘΕΑ αναπτύχθηκε από το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών και αφορά στη δημιουργία και λειτουργία θερμοκοιτίδας επιχειρηματικότητας, με τελικό σκοπό να φιλοξενηθούν συνολικά 50  νεοφυείς επιχειρήσεις (startups). Οι επιχειρήσεις αυτές έχουν τη δυνατότητα να λάβουν στα πρώτα τους βήματα δωρεάν στέγη, γραμματειακή και συμβουλευτική υποστήριξη, ευκαιρίες πρόσβασης σε κεφάλαια και επενδυτές. Το ΕΒΕΑ ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου είναι το πρώτο Επιμελητήριο που ξεκίνησε θερμοκοιτίδα. Παράλληλα, η ΘΕΑ είναι μέλος του Δικτύου Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων. Το Δίκτυο δημιουργήθηκε με στόχο τη στήριξη της επιχειρηματικότητας και της οικονομικής ανάπτυξης της πόλης, με την συμμετοχή και συνεργασία δημοσίων οργανισμών, ακαδημαϊκών ιδρυμάτων, κλαδικών φορέων και του ιδιωτικού τομέα.
Τόσο η ΘΕΑ όσο και το Δίκτυο Επιχειρηματικότητας εντάσσονται στο αναπτυξιακό πρόγραμμα «Έργο Αθήνα», που υλοποιείται από τον Δήμο Αθηναίων. Το έργο συγχρηματοδοτείται από εθνικούς και κοινοτικούς πόρους μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος Αττική 2007-2013 του ΕΣΠΑ.

Thermokoitida1.jpg


 
Μέχρι στιγμής έχουν διενεργηθεί δύο κύκλοι υποβολής αιτήσεων συμμετοχής. Ο πρώτος κύκλος υποβολής αιτήσεων ολοκληρώθηκε στις 30 Νοεμβρίου 2014. Υποβλήθηκαν συνολικά 143 επιχειρηματικές ιδέες  και εισήλθαν στη ΘΕΑ 34 επιχειρηματικά σχήματα.  Ο δεύτερος κύκλος υποβολής αιτήσεων έληξε στις 6/05/2015. Συνολικά, 57 υποψήφιες επιχειρηματίες ομάδες υπέβαλλαν αίτηση και είναι στη διαδικασία αξιολόγησης. Παράλληλα,  η ΘΕΑ θα υποδεχτεί νικητές από τον 2ο Πανελλήνιο Διαγωνισμό Καινοτομίας και Νεανικής Επιχειρηματικότητας με την ονομασία «ideatree», που διοργανώνει το Ίδρυμα Νεολαίας και Δια Βίου Μάθησης (ΙΝΕΔΙΒΙΜ) αλλά και από τον διαγωνισμό Aegean Startups, που πραγματοποιείται από τη Δομή Απασχόλησης & Σταδιοδρομίας (Δ.Α.ΣΤΑ.) σε συνεργασία με τη -Μονάδα Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας (ΜΟΚΕ) του Πανεπιστημίου Αιγαίου.

 

Thermokoitida2.jpg


 Είναι γεγονός ότι ο χώρος των startups ανήκει σε αυτούς που υπάρχει έντονη επιχειρηματική κινητικότητα τα τελευταία χρόνια. Όλο και περισσότερες εταιρείες ιδρύονται, ενώ σιγά σιγά αυξάνονται και οι επενδύσεις πάνω τους. Η κινητικότητα αυτή παρατηρείται φυσικά όχι μόνο στον ελληνικό χώρο αλλά παγκοσμίως. Είναι χαρακτηριστικό ότι σύμφωνα με  πρόσφατη έρευνα της Startup Europe Partnership που πραγματοποιήθηκε σε πέντε ευρωπαϊκές χώρες, την τελευταία πενταετία περίπου 990 νεοφυείς επιχειρήσεις (startups) άντλησαν το ποσό των 23 δισ. δολαρίων, από όλους σχεδόν τους χώρους της οικονομικής δραστηριότητας. Η κινητικότητα αυτή γύρω από την αυξανόμενη ίδρυση νεοφυών επιχειρήσεων αλλά και το ύψος των χρηματοδοτήσεων που καταφέρνουν να προσελκύουν είναι λογικό να εγείρει τον «φόβο» μήπως βρεθούμε αντιμέτωποι με μια «φούσκα».
Ωστόσο και μόνο το γεγονός ότι, παρά την πρωτοφανή και βαθιά ύφεση στην οποία έχει πέσει στο σύνολό της η ελληνική οικονομία, αλλά και η κοινωνία  γενικότερα, τα τελευταία χρόνια, η κουλτούρα των start ups έχει καταφέρει να ανθίσει, αποδεικνύει ότι δεν πρόκειται για μια «περαστική μόδα» ή ακόμα περισσότερο για μια φούσκα που πρόκειται να σκάσει.  Είναι πλέον εμφανές ότι οι νεοφυείς επιχειρήσεις  αναδεικνύονται ως μία εφικτή επιλογή ζωής για μια όλο και πιο μεγάλη μερίδα ανθρώπων, κυρίως νέων, οι οποίοι αποδέχονται την πρόκληση και είναι πρόθυμοι να δοκιμάσουν και να δοκιμαστούν.  Και πρέπει να έχουμε πάντα υπόψη ότι η επιχειρηματικότητα είναι ένα στοίχημα του οποίου τα αποτελέσματα φαίνονται όχι στο άμεσο μέλλον αλλά μακροπρόθεσμα, και για αυτό χρειάζεται επιμονή και υπομονή.
 

Όλα τα προηγούμενα χρόνια έχει γίνει μια πολύ μεγάλη προσπάθεια προκειμένου να μειωθεί η γραφειοκρατία και κυρίως μέσω κοινοτικών δράσεων να ενισχυθεί η επιχειρηματικότητα. Δυστυχώς η οικονομική κρίση που έπληξε τη χώρα ανέκοψε την προσπάθεια αυτή. Ωστόσο ακόμη υπάρχει ενδιαφέρον από σημαντικό ενδιαφέρον από σημαντικό αριθμό νέων ανθρώπων για το επιχειρείν. Η επιμελητηριακή κοινότητα και φυσικά και το ΕΒΕΑ στέκονταν και συνεχίζουν να στέκονται αρωγοί σε αυτή την προσπάθεια δραστηριοποίησης του εξαιρετικού δυναμικού που υπάρχει στη χώρα στον επιχειρηματικό στίβο. Ως επιμελητήριο, εκτός από τη Θερμοκοιτίδα, έχουμε δημιουργήσει και Δίκτυο Επιχειρηματικών Αγγέλων ως μια νέα μορφή ενίσχυσης της επιχειρηματικότητας για τα ελληνικά δεδομένα, γεφυρώνοντας το χάσμα μεταξύ των ιδιωτικών επενδυτικών κεφαλαίων και των επενδυτικών προτάσεων για νέες ή/και καινοτόμες επιχειρήσεις. Ενώ, με το Europe Direct στηρίζουμε τους διαύλους επικοινωνίας με όλα τα θεσμικά όργανα της Ένωσης, σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο. Παράλληλα, δεν σταματάμε να καταθέτουμε προτάσεις προς την πολιτεία για τη βελτίωση του φορολογικού συστήματος και τη δημιουργία ενός φιλικού για τις επιχειρήσεις περιβάλλοντος και επενδυτικού νόμου.
 
Η κρίση βεβαίως και γεννάει ευκαιρίες. Αυτό είναι μια παγκόσμια αρχή της οικονομίας και στην Ελλάδα άλλωστε έχουμε δει ότι τις περιόδους της κρίσης υπήρξαν επιχειρήσεις που συνέχισαν να δραστηριοποιούνται χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα αλλά και δημιουργήθηκαν νέες εταιρείες που καταφέρνουν όχι μόνο να επιβιώνουν αλλά και να αναπτύσσονται. Η μελέτη, ο καλός σχεδιασμός για την επιλογή του κατάλληλου πεδίου δράσης, καθώς η Ελλάδα διαθέτει συγκριτικά πλεονεκτήματα σε συγκεκριμένους τομείς, όπως ο τουρισμός, ενέργεια, η υψηλή τεχνολογία αλλά και η δραστηριοποίηση σε υψηλής ποιότητας προϊόντα του πρωτογενή τομέα με καθετοποιημένη παραγωγή είναι τα σημεία στα οποία θα πρέπει να δώσει ιδιαίτερη κάποιος νεοεισερχόμενος στον επιχειρηματικό στίβο.


http://www.theathensincube.gr